ΛΙΜΑΝΙ


Θαλάσσια ακτή ή όχθη ποταμού ή φυσική ακτή λίμνης όπου μπορούν ν' αράξουν με ασφάλεια πλοία για να φορτώσουν ή να ξεφορτώσουν.
Λέγεται και λιμιώνας, πόρτο, σκάλα και λιμένας.
Είδη λιμανιών.

Η αξία του λιμανιού στην οικονομική, στρατιωτική και εμποροναυτική ανάπτυξη των κρατών είναι πολύ μεγάλη. Γι' αυτό και από τα αρχαία χρόνια μέχρι σήμερα η κατασκευή και η διαμόρφωση λιμανιών είναι από τα ζωτικά προβλήματα κάθε χώρας. Ανάλογα με την τοποθεσία τους διακρίνονται:
α) σε λιμνιαία λιμάνια, που είναι εγκαταστημένα στις όχθες των λιμνών,
β) σε ποτάμια, που βρίσκονται στις όχθες των ποταμών. Τα σπουδαιότερα από τα σύγχρονα ποτάμια λιμάνια είναι του Λονδίνου πάνω στον Τάμεση, του Λίβερπουλ πάνω στο Μέρσεϊ, του Αμβούργου στον Έλβα κ.ά.,
γ) σε θαλάσσια, που βρίσκονται στις όχθες των θαλασσών.
Επίσης τα λιμάνια διακρίνονται σε εσωτερικά, που μπορεί να είναι λιμνιαία ή ποτάμια ή πάνω σε διώρυγα και που δεν είναι προσιτά σε πλοία που πλέουν στις θάλασσες, σε φυσικά, που οφείλονται στη φυσική διαμόρφωση των ακτών, και σε τεχνητά, που διαμορφώθηκαν εξολοκλήρου ή σε ένα μέρος τους από τον άνθρωπο. Τα σημερινά λιμάνια είναι σχεδόν όλα τεχνητά.
Ανάλογα πάλι με το είδος των πλοίων που δέχεται ένα λιμάνι διακρίνεται σε πολεμικό ή ναύσταθμο και σε εμπορικό. Το πρώτο συγκεντρώνει πλοία του πολεμικού ναυτικού μιας χώρας, ενώ το δεύτερο δέχεται πλοία εμπορικά, που μεταφέρουν εμπορεύματα και επιβάτες.
Επίσης, έχουμε λιμάνια καταφυγίου, κλειστά, ανοιχτά και ελεύθερα. Λιμάνι καταφυγίου είναι συνήθως φυσικό λιμάνι, όπου καταφεύγουν τα πλοία, όσες φορές βρίσκονται σε κίνδυνο από θαλασσοταραχή ή πρόκειται να επισκευαστούν πρόχειρα.
Κλειστά λιμάνια στα παλιότερα χρόνια ήταν αυτά που έκλειναν την είσοδο στα εχθρικά ή πειρατικά πλοία. Τέτοια λιμάνια ήταν του Πειραιά και της Κωνσταντινούπολης.
Ανοικτά λέγονται αυτά που είναι πάντοτε προσιτά για τα πλοία. Τέτοια λιμάνια είναι σχεδόν όλα τα μεγάλα.
Τέλος, ελεύθερα είναι τα λιμάνια όπου εκφορτώνουν ή φορτώνουν εμπορεύματα τα πλοία χωρίς να πληρώνουν τελωνειακούς δασμούς.
Τα ελεύθερα λιμάνια αναπτύχθηκαν στην περίοδο του προστατευτισμού για την εξυπηρέτηση του διεθνούς εμπορίου. Στον αιώνα μας ο θεσμός αυτός εγκαταλείφτηκε και αντικαταστάθηκε με το θεσμό των "ελευθέρων ζώων" για να εξασφαλιστούν τα συμφέροντα του κράτους από λαθρεμπόριο, επειδή ο έλεγχος γίνεται αποτελεσματικότερος κ.λπ.
Νομική. Σύμφωνα με το άρθρο 967 Α.Κ., στα κοινής χρήσης πράγματα περιλαμβάνονται και τα λιμάνια. Την κυριότητα των λιμανιών όπως και όλων των κοινόχρηστων πραγμάτων την έχουν ο δήμος ή η κοινότητα ή εκείνος που ορίζει σχετικός νόμος ή τέλος το δημόσιο.
Λιμάνι, όπως το εννοεί το παραπάνω άρθρο του Α.Κ., είναι το τμήμα του γιαλού που έχει διαμορφωθεί με τεχνητά έργα, έτσι ώστε να μπορούν σ' αυτό να προσορμιστούν και να παραμείνουν πλοία και που έχει αναγνωριστεί με πράξη της Πολιτείας. Η οικονομική διαχείριση ενός λιμανιού ασκείται από το Λιμενικό Ταμείο που είναι Ν.Π.Δ.Δ. και ιδρύεται με πράξη της Πολιτείας με την οποία ορισμένο τμήμα του γιαλού υπάγεται στο νομικό καθεστώς των λιμανιών.
Κάθε λιμάνι περιλαμβάνει θαλάσσια και χερσαία ζώνη. Στη θαλάσσια ζώνη ανήκει έκταση ανοικτής θάλασσας που φτάνει μέχρι 500 μ. από το γιαλό. Στη χερσαία ζώνη ανήκει ο γιαλός και τμήμα ξηράς που φτάνει μέχρι εκεί που αρχίζει η πλησιέστερη οικοδομική γραμμή - εφόσον υπάρχει εγκεκριμένο σχέδιο πόλεως - ή διαφορετικά μέχρι απόσταση 50 μ. από το γιαλό. Η αστυνόμευση των λιμανιών ασκείται από ειδικό σώμα, το Λιμενικό.
Από άποψη διεθνούς δικαίου, σπουδαία συλλογική σύμβαση για το καθεστώς των λιμανιών είναι το Καταστατικό περί του διεθνούς καθεστώτος των Θαλασσίων λιμένων της 9ης Δεκεμβρίου 1923. Σύμφωνα μ' αυτό, λιμάνια είναι τα τμήματα του γιαλού στα οποία προσαράζουν κανονικά τα θαλάσσια πλοία και τα οποία χρησιμεύουν στο εξωτερικό εμπόριο.
Οι αρμοδιότητες που έχει κάθε κράτος στα λιμάνια του και οι ειδικοί όροι με τους οποίους επιτρέπει την κάθε είδους χρησιμοποίησή τους από τα πλοία άλλων κρατών ρυθμίζονται με διεθνείς συμβάσεις.



Σχόλια

  1. Δηλαδή το "Kitchen Bar" και το παρκινγκ του λιμανιού και η εκμετάλλευσή του από ιδιωτική, πιά επιχείρηση σε πια πλαίσια ανήκουν;

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Δημοσίευση σχολίου