Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Περί φθόνου… (έκτακτο)



(…με αφορμή τη συντριβή της Εθνικής Ομάδας Μπάσκετ από τους Ισπανούς στον Τελικό του Παγκόσμιου Πρωταθλήματος της Ιαπωνίας)

Ιδού λοιπόν ένα (πρόσκαιρο) γιατρικό που ανακουφίζει τα δυσάρεστα συμπτώματα του Φθόνου και της Μνησικακίας: η ατυχία, -πολλώ δε μάλλον η συντριβή- του Άλλου. (Στη συγκεκριμένη περίπτωση ο Άλλος δεν είναι φυσικά η Εθνική, ο προπονητής ή οι παίκτες της αλλά οι οπαδοί της και πιο συγκεκριμένα ορισμένοι οπαδοί της, άσχετα αν υπάρχει μια (φαντασιακή ή και εκ του πονηρού) γενίκευση για τους Ελληναράδες οπαδούς συνολικά! Βλέπε όμως και παρακάτω…).

Οσο μεγαλύτερη η ατυχία και ο εξευτελισμός τόσο πιο ανακουφιστικό το νερό στη «μπανιέρα του Μαρά». Ο φθονερός αποκτά ένα σχεδόν φυσιολογικό, ροδαλό χρώμα. Χαίρεται. Και είναι από τις ελάχιστες φορές που χαίρεται στη διάρκεια μια ζωής που «δεν περνάει, η ρημάδα, να πεθάνουμε». Και δεν είναι καψοχαρά! Είναι γνήσια ευτυχία. Η συντριβή του Αλλου λυτρώνει τον φθονερό!

«Να που τελικά δεν μισεί μονάχα εμένα ο Θεός!» σκέφτεται και αγαλλιάζει, εννοώντας εκείνο το Υπερ-Εγώ που του κάνει τη ζωή μαύρη. «Μισεί και τον Αλλον και μάλιστα πολύ περισσότερο από εμένα αφού τον καταρρακώνει, του κλέβει την χαρά, τον υποτάσσει σε μία «δίκαιη μοίρα», εκείνη που θα έπρεπε να μοιράζονται όλοι οι Αλλοι καλώς (ή, πιο σωστά, κακώς εχόντων των πραγμάτων).

Ο φθονερός τότε θα θυμηθεί ότι «ο πρώτος τα παίρνει όλα και ο δεύτερος παίρνει τα’ αρχίδια του στη λαδόκολλα». Αξίωμα που είναι σωστό αλλά που σε όλη την υπόλοιπη ζωή του το αποδιώχνει και αποδιώχνεται από αυτό όπως ο διάβολος από το λιβάνι. Αντίθετα, θα ξεχάσει ότι τόσο η νίκη όσο και η ήττα είναι η απόλυτα φυσιολογική κατάληξη ενός παιγνίου είτε αυτό είναι το μπάσκετ είτε ο έρωτας είτε και η ίδια η ζωή. Κάτι δηλαδή που όχι απλώς θα τον ανακούφιζε από το φθόνο αλλά ίσως και να τον λύτρωνε οριστικά.

(Βέβαια, θα δούμε σε άλλα Post πως ο φθονερός δεν επιζητεί τη λύτρωση αλλά περισσότερο φθόνο για να λειτουργήσει έστω και στοιχειωδώς στο κοινωνικό περιβάλλον!)

Και θέλει να την εκφράσει αυτή τη χαρά. Με κάθε τρόπο. Αν είναι αρκετά εκκεντρικός μπορεί να τον δεις να πανηγυρίζει μια με μια ισπανική σημαία. Σπανίως όμως διαθέτει τόση γενναιότητα… (η γενναιότητα απαιτεί άλλου τύπου ψυχική ανισορροπία- Να κι άλλο ωραίο θέμα!).

Στην περίπτωση που ένας συμβολικός εξευτελισμός υπερβαίνει τον εξευτελισμό του Αλλου –όπως στην περίπτωση μια «εθνικής» ή άλλης «συλλογικής» ήττας- ο Φθονερός αγγίζει την υπέρβαση: «Βλέπει», επιτέλους τον ίδιο τον «Θεό» θνήσκοντα. Το αντικείμενο του μίσους του πεθαίνει! Και μάλιστα χωρίς ελπίδα ανάστασης… Δυστυχώς λίγες στιγμές αργότερα, το εφιαλτικό Υπερ-Εγώ –αφού ΔΕΝ υπάρχει «Θεός»- θα επανέλθει με άλλη μορφή για να συνεχίσει να καταδυναστεύει τον φθονερό.

(Το μίσος του φθονερού προς το Θεό το εντοπίζει πρώτος ο Φρόυντ και το αναλύει περίφημα ο Lacan αρκετά χρόνια αργότερα μιλώντας για έναν «πρωταρχικό φθόνο ενάντια στο Θεό: το άτομο μισεί τον Θεό (ως κακό) και τον κατηγορεί για το ότι το έφταιξε μη τέλειο, και το κατατρέχει με ατυχία και δυστυχία στη ζωή, σε αντίθεση δήθεν με τους πλεονεκτούντες άλλους (Lacan 1986: 355).)

Σε αυτό το σημείο ας αφήσουμε για λίγο τον Φθονερό στη χαρά του, την τόσο σπάνια κι ας καταπιαστούμε με τον Φθόνο των Πολλών:

Γράφουν οι Δεμερτζής-Λίποβατς:

«Ετσι, και στη συλλογική ζωή λαών, ομάδων, τάξεων κ.λπ., ορισμένες τραυματικές εμπειρίες εγγράφονται στη συλλογική μνήμη αιώνων και εντείνουν τη φαντασιακή εικόνα ενός αδυσώπητου, τιμωρούντος συλλογικού Υπερ-εγώ(μοίρα) και μιας εχθρικής πραγματικότητας (πρβλ. Miller & Tougaw 2002)».

Εδώ δεν ξέρεις πραγματικά τι να φοβηθείς περισσότερο:

Την έπαρση του νικητή –Πρωταθλητή Κόσμου- που ξεπερνά το Θεό (και μαζί το Φθόνο του απέναντι στους πιο ισχυρούς) ή τον ανανεωμένο (από την ήττα) Φθόνο;

Και οι δύο περιπτώσεις μπορεί να φτάσουν στα άκρα. Το είδαμε: Νικάμε; Κάποιοι σαπίζουν στο ξύλο Αλβανούς για να τους δείξουν ότι δεν θα γίνουν «ποτέ νικητές» (και «ποτέ Ελληνες»). Χάνουμε; Και πάλι πλακώνουμε στο ξύλο κάποιους άλλους «του χεριού» μας για να ξεσπάσουμε το κύμα φθόνου –και πόνου- που μας κατακλύζει. Κι αμέσως μετά αρχίζουμε την «ΚΡΙΤΙΚΗ» για παίκτες, προπονητές και παράγοντες! (Το τι έχει ακουστεί από το Σάββατο για τον πρώην «ήρωα» Ρεχάγκελ, δεν περιγράφεται!!! Νομίζω ότι αργά ή γρήγορα θα έχει σειρά ο Γιαννάκης και τα «παιδιά» του!!!)

Το εκπληκτικό εδώ είναι ότι ο Φθονερός μας είχε –εύστοχα!- προειδοποιήσει για κάτι τέτοιο! Ο Φθόνος του κατάφερε να γίνει Νιτσεϊκά εύστοχος!!!

Πως εξηγείται αυτό;

Μα με το πέρασμα από την Ψυχολογία στην Κοινωνιολογία!

Μετά από αρκετά ποστ περί Φθόνου και Μνησικακίας, βρισκόμαστε ήδη στο κατώφλι μιας σύζευξης που είναι πιθανόν να αντιστρέψει πολλά από τα «κομμάτια του πάζλ», αποκαλύπτοντας έτσι μια ακόμη εικόνα της πραγματικότητας.

(Να πως ένα στοιχείο της ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑΣ που κάποιοι μάλλον βιαστικά απορρίπτουν ή προσπερνούν, μπορεί να μας οδηγήσει στα άδυτα των αδύτων…)



(...)

Εδώ ίσως αξίζει να αναφερθεί ότι οι ψυχικά νοσούντες είτε από οξείες είτε από χρόνιες παθήσεις χωρίζονται στους βαρετούς και αφόρητα προβλέψιμους και στους απρόβλεπτους και ενδιαφέροντες. Δυστυχώς ο Φθονερός είναι αφόρητα προβλέψιμος ακόμη και στις (αναμενόμενες) ύβρεις του ή την επιθετικότητά του. Που τα δαιμονικά τσαλίμια της Λίντα Μπλερ και οι 180 μοιρών περιστροφές της κεφαλής της και τα γκλάμορους κοκκινοπράσινα ξερατά της…!!!

Σχόλια

  1. Καλημέρα Άνεμε!

    Να μού το θυμηθείς, από το Διαδίκτυο θα την βρουν....

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Καλό! Πρέπει, εν καιρώ, να διαβάσω και τα υπόλοιπα...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Αυτό το post που γεφυρώνει την πρόσφατη ήττα με το φθόνο φανερώνει τόσο τη μαεστρία του λόγου, όσο και το κοφτερό μυαλό του τεχνίτη του.

    Αναμένω τα καινούργια. Είναι να μην μας τάξεις...

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Δημοσίευση σχολίου

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Παγκόσμια Διακήρυξη για την Πληροφόρηση και τη Δημοκρατία

Η Διακήρυξη έγινε ομόφωνα δεκτή από την Information and Democracy Commission H Επιτροπή αποτελείται από 25 μέλη: Amartya Sen, Joseph Stiglitz, Mario Vargas Llosa,  Hauwa IbrahimEmily BellYochaï BenklerTeng BiaoNighat DadCan DündarPrimavera de FilippiMireille Delmas-MartyAbdou DioufFrancis FukuyamaUlrik HaagerupAnn Marie Lipinski,Adam MichnikEli PariserAntoine PetitNavi PillayMaria RessaMarina WalkerAidan White και Mihaïl Zygar.
Πηγή: RSF
Μετάφραση: Anemosnaftilos
Προοίμιο
Ο παγκόσμιος χώρος επικοινωνίας και πληροφόρησης είναι κοινό αγαθό της ανθρωπότητας και πρέπει να προστατεύεται ως τέτοιο. Η διαχείρισή του είναι ευθύνη ολόκληρης της ανθρωπότητας, μέσω δημοκρατικών θεσμών, με στόχο τη διευκόλυνση της πραγματικής επικοινωνίας μεταξύ ατόμων, πολιτισμών, λαών και εθνών, στην υπηρεσία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της πολιτικής συναίνεσης, της ειρήνης, της ζωής και του περιβάλλοντος.

Ο παγκόσμιος χώρος επικοινωνίας και πληροφόρησης πρέπει να εξυπηρετεί την …

Οι Σαϊτάρχες, ο Γαβράς και τα ανεβαστήρια

Ενας ελαφρύς κυματισμός παρατηρήθηκε στον απέραντο βάλτο της ελληνικής "ενημέρωσης" με την "γκάφα" της "είδησης" για το "θάνατο" του Κώστα Γαβρά, στις 30 Αυγούστου.
Η ιστορία λίγο πολύ γνωστή. Ενας ιταλός δάσκαλος-δημοσιογράφος υποδυόμενος  στο Twitter την ελληνίδα υπουργό Πολιτισμού "ανακοινώνει" το θάνατο του σκηνοθέτη. Μεγάλα ξένα Μέσα και σχεδόν ΟΛΑ τα ελληνικά αναμεταδίδουν το ψεύτικο tweet και θρηνούν για τον "μακαρίτη". Η απάτη αποκαλύπτεται σχεδόν αμέσως από ένα αμερικανικό site και σχεδόν ταυτόχρονα από την ΕΡΤ δημοσιογράφοι της οποίας επικοινωνούν με το Γαβρά. Την ίδια στιγμή τα όρνεα των ιδιωτικών τηλεοράσεων εξαπολύουν επιθέσεις κατά της υπουργού Πολιτισμού καλώντας την να παραιτηθεί.
Το θέμα παίρνει διαστάσεις καθώς οι χρήστες των κοινωνικών δικτύων κονιορτοποιούν για μία ακόμη φορά την ούτως ή άλλως μηδαμινή αξιοπιστία των ελληνικών ΜΜΕ και των "λειτουργών" τους.
Κάποιοι, οι πιο ρομαντικοί, απαιτούν μ…

Ολα τα Μνημόνια σε πίνακες

Της Ελενας Κάππα


Σήμερα η εφημερίδα Αυγή δημοσιεύει έναν συγκριτικό πίνακα των τριών Μνημονίων, ο οποίος ενόψει της προεκλογικής περιόδου είναι βέβαιο ότι θα αποβεί εξαιρετικά χρήσιμος. Ο πίνακας περιλαμβάνει το συνολικό ύψος των πρόσθετων μέτρων κατά τη διάρκεια της συμφωνηθείσας περιόδου, το ύψος των μέτρων κατανεμημένο σε ετήσια βάση, το ύψος των πρωτογενών πλεονασμάτων, τη προσαρμογή του ετήσιου κόστους των μέτρων λόγω ελάφρυνσης των πρωτογενών πλεονασμάτων, την εξοικονόμηση του κόστους λόγω και αναδιάρθρωσης  χρέους την τριετία 2016-2018 και τέλος τη προσαρμογή του ετήσιου κόστους λόγω και αναδιάρθρωσης του χρέους. Μνημόνιο 1 Το συνολικό ύψος των πρόσθετων μέτρων στη διάρκεια 2,4 ετών (2010-2012) ανήλθε σε 40,6 δις ενώ το ύψος των μέτρων σε ετήσια βάση έφτασε τα 16,9 δις. Κατά τη διάρκεια του πρώτου μνημονίου δεν υπήρξε συμφωνία σε σχέση με τα πρωτογενή πλεονάσματα που θα έπρεπε να πετύχει η ελληνική κυβέρνηση, ούτε κάποια δέσμευση για αναδιάρθρωση χρέους. Μνημόνιο 2 Κατά το δεύ…