η ιστορία τους: ΜΑΤΩΜΕΝΟΣ ΓΑΜΟΣ

«Την εποχή που έγραφα τη μουσική του Ματωμένου Γάμου, δυο μήνες πριν από την παράσταση του στο θέατρο- την άνοιξη του 1948, στο ίδιο θέατρο, μιλούσα για πρώτη φορά στους Αθηναίους για το σύγχρονο λαϊκό τραγούδι, το Ρεμπέτικο. Κι όπως ο Γκάτσος θέλησε να μεταφυτέψει τις Ισπανικές προσωδίες στους λαϊκούς ποιητικούς ρυθμούς της γλώσσας μας, έτσι κι εγώ προσπάθησα να προεκτείνω τους ρυθμούς αυτούς στις παντοτινές πηγές της νεοελληνικής ευαισθησίας».
Σημειώσεις του ίδιου του Μάνου Χατζιδάκι το 1965 για το έργο του Λόρκα που πρωτοπαρουσιάστηκε στην Ελλάδα το 1948 από το Θέατρο Τέχνης, σε μετάφραση-στίχους Νίκου Γκάτσου, σκηνοθεσία Κάρολου Κουν και σκηνικά κοστούμια του Γιάννη Τσαρούχη με τους: Βάσω Μεταξά, Έλλη Λαμπέτη, Βασίλη Διαμαντόπουλο και Δημήτρη Χατζημάρκο στους κύριους ρόλους.

Ο Λόρκα φαίνεται να είχε μια μυθική διάσταση στα μάτια του νεαρού και ανήσυχου τότε συνθέτη, στα σκοτεινά χρόνια της δεκαετίας του 40 όπως και για τον Γκάτσο που μες τα χρόνια της κατοχής άρχισε τη μετάφραση του Ματωμένου Γάμου. «…κι όλοι οι φίλοι του ζούσαμε καθημερινά τις δυσκολίες του, τις αμφιβολίες του, για τον κάθε στίχο, την κάθε λέξη χωριστά, μα και τις υπέροχες στιγμές που τελειωμένοι στίχοι ερχόντουσαν στ΄ αυτιά μας –ήχοι μαγικοί πρωτοφανέρωτοι, πανάκριβα διαμάντια στην καρδιά μας, στολίδια ανεπανάληπτα στον Λόγο τον Ελληνικό, χωρίς να υποψιαζόμαστε κείνα τα χρόνια, πως η δουλειά του φίλου μας θα ξεπερνούσε τα όρια μιας δυνατής στιγμής και θα ’φτιαχνε τη μικρή της ιστορία».

Στο ίδιο σημείωμα ο Μάνος Χατζιδάκις δείχνει πόσο τον επηρέασε αυτή η εργασία που βίωνε με τους ξεχωριστούς φίλους του. Το 1945 «χωρίς να πάψουμε ούτε στιγμή να τη μιλάμε και να τη λέμε σαν προσευχή, κι όλοι μαζί, στο γραφικό τότε πατάρι του Λουμίδη, με τον Ελύτη, τον Τσαρούχη, τον Μόραλη, τον Βαλαωρίτη κι άλλους φίλους συντροφιά, να ζούμε σελίδα με σελίδα ένα έργο κι έναν ποιητή». Είκοσι χρονών τότε «ζούσα, ρουφούσα θα ’λεγα τις στιγμές των φίλων μου, με την ίδια ανάγκη που ’χα να πιω νερό, να κοιμηθώ και να υπάρξω- ενώ προσπαθούσα να τους μεταδώσω τους ήχους, που ΄χαν στο μεταξύ γεννηθεί μέσα μου, πότε διηγώντας τους και πότε σιγοτραγουδώντας. Η μουσική είχε αρχίσει να σχηματίζεται μέσα μου, με την ίδια δυσκολία που εκείνη την εποχή προσπαθούσαμε να υπάρχουμε».

Το Θέατρο Τέχνης επανέλαβε τον «Ματωμένο Γάμο» το 1955 ενώ η μουσική του Μ. Χατζιδάκι χρησιμοποιήθηκε από πολλούς άλλους θιάσους για το ανέβασμα του «Ματωμένου Γάμου» του Λόρκα, με σημαντικότερες παραστάσεις εκείνη των Κατίνας Παξινού και Αλέξη Μινωτή το 1970, και δέκα χρόνια μετά του Αλέξη Σολομού με το Εθνικό Θέατρο.

Σχόλια

  1. «Τέσσερις θεατρικοί μύθοι» είναι ο τίτλος των δύο συναυλιών που θα δώσει το μουσικό σύνολο Μάνος Χατζιδάκις τον Αύγουστο, συνεργαζόμενο με δυο από τους σημαντικότερους σύγχρονους ερμηνευτές, τον Μανόλη Λιδάκη και τον Αλκίνοο Ιωαννίδη. Στις 24/8 στη Ρωμαϊκή Αγορά και στις 30/8 στη Μονή Λαζαριστών στη Θεσσαλονίκη θα παρουσιάσουν για πρώτη φορά μαζί τέσσερα έργα του κορυφαίου συνθέτη που γράφτηκαν για το θέατρο: «Ματωμένος Γάμος», «Κύκλος με την Κιμωλία», «Παραμύθι χωρίς όνομα» και «Καπετάν Μιχάλης». Ο «Καπετάν Μιχάλης» θα παρουσιαστεί για πρώτη φορά με την πρωτότυπη ενορχήστρωση του, ενώ ο «Ματωμένος Γάμος» με την τελευταία γραφή του δημιουργού του, για τσέλο και πιάνο.

    Στις 26/8 στις Πρέσπες της Φλώρινας, οι δυο ερμηνευτές αλλά και η Έλλη Πασπαλά θα παρουσιάσουν τον «Ματωμένο Γάμο», το «Παραμύθι χωρίς Όνομα», τον «Καπετάν Μιχάλη» και τον «Μεγάλο Ερωτικό», υπό την διεύθυνση του Λουκά Καρυτινού.

    Μουσικό σύνολο Μάνος Χατζιδάκις: Μίλτος Παπαστάμου (βιολί - μαντολίνο), Ιρίνα Βαλεντίνοβα (πιάνο harpsicord), Στέλλα Κυπραίου (κιθάρα - λαούτο), Νίκος Γκίνος (κλαρινέτο), Γιώργος Καλούδης (βιολοντσέλο - κρουστά), Κώστας Θεοδώρου (κοντραμπάσο- κρουστά), Μαρία Μπιλντέα (άρπα), Γιάννης Ηλιόπουλος (κιθάρα), Σωκράτης Άνθης (τρομπέτα).

    Η ενορχηστρωτική επιμέλεια είναι του Νίκου Κυπουργού.

    Από εδώ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Δημοσίευση σχολίου